Program Czyste Miasto Gdańsk. Kilkanaście tysięcy uczniów rocznie zyska kompetencje ekologiczne Gdańsk rozwija edukację na niespotykaną w Polsce skalę w zakresie odpowiedzialnego postępowania z odpadami i zapobiegania ich powstawaniu.
Program Czyste Miasto Gdańsk. Kilkanaście tysięcy uczniów rocznie zyska kompetencje ekologiczne
Gdańsk rozwija edukację na niespotykaną w Polsce skalę w zakresie odpowiedzialnego postępowania z odpadami i zapobiegania ich powstawaniu. Zaprezentowany oficjalnie Szkolny Program Edukacyjny Czyste Miasto Gdańsk przewiduje masowe szkolenia od zerówek do drugich klas ponadpodstawowych. Dzięki temu dany rocznik dzieci zostanie docelowo przeprowadzony przez dziesięcioletni program podnoszenia kompetencji ekologicznych.
Program Czyste Miasto Gdańsk. Ilu uczniów dotychczas przeszkolono?
– To pakiet zajęć w placówkach oraz wyjazdowych, które w przystępny i obrazowy sposób pokażą dzieciom i młodzieży jak na co dzień postępować, aby wytwarzać mniej odpadów, których z roku na rok powstają coraz większe ilości, jak właściwie segregować odpady, jeśli już powstaną oraz to, że odpowiedzialne postępowanie z odpadami ma sens – wyjaśnia Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych. – Wraz z naszymi partnerami zbudowaliśmy kręgosłup programu docelowego. Takie rozwiązanie pozwoli szkolić kilkanaście tysięcy uczniów rocznie, a przede wszystkim realizować to systemowo na przestrzeni lat.
Dotychczas w ramach Programu Czyste Miasto Gdańsk przeszkolono ponad 12 tysięcy dzieci z tzw. zerówek oraz drugich klas podstawowych. Od marca trwa pilotaż dla klas 4 i 6 wdrażany wspólnie z Hevelianum (zajęcia w Domu Zdrojowym). Intencją było zorganizowanie kontynuacji tych działań dla starszych roczników oraz – tym samym – rozwijaniem ich kompetencji ekologicznych. Obserwacje wskazywały, iż największym problemem jest utrzymanie ciągłości procesu edukacji odpadowej oraz skuteczne utrwalanie proekologicznych nawyków.
Pogłębiony proces edukacji tworzący logiczną całość
– Młodzi ludzie często wchodzą w dorosłe życie niedostatecznie ukształtowani w tym aspekcie. Kompleksowa edukacja odpadowa, jaką wdrażamy, nie funkcjonuje w szkolnej podstawie programowej – mówi Olga Goitowska, Dyrektor Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego. – Problemem polskiej edukacji w zakresie gospodarki odpadami jest jej wycinkowość. Skupianie się na fragmentach systemu, np. na zasadach segregacji. Potrzebny jest pogłębiony proces edukacji tworzący logiczną całość. Od kwestii postaw konsumpcyjnych aż po metody końcowego zagospodarowania odpadów i ich wpływu na środowisko. I Gdańsk podejmuje to wyzwanie.
Gdańsk jako pierwszy buduje to wieloetapowo i z wieloletnią perspektywą. Jest to pewnego rodzaju długofalowy eksperyment edukacyjny, który powinien stać się stałym elementem edukacyjnym dla młodego pokolenia gdańszczan. Znajomość zasad segregacji odpadów i stosowanie ich na co dzień to nasze minimum, od którego należy zacząć. Jednak w świecie konsumpcjonizmu i wygodnego życia to już zdecydowanie za mało. Odpowiedzialne postępowanie ukierunkowane na ochronę środowiska i naturalnych zasobów to przede wszystkim świadome zakupy, zapobieganie powstawaniu odpadów i minimalizowanie ich wytwarzania, oddawanie niepotrzebnych rzeczy potrzebującym, ponowne wykorzystanie, naprawianie, właściwe przekazywanie do zagospodarowania odpadów nietypowych i wiele innych postaw, których warto uczyć od najmłodszych lat.
Bramki edukacyjne. Co to takiego?
Osią programu jest stworzenie tzw. bramek edukacyjnych, przez które będą przechodzili uczniowie podczas nauki w szkole podstawowej i ponadpodstawowej. Program zakłada lekcje na poziomie oddziałów przedszkolnych „0” oraz klas: II, IV, VI i VIII, a także klas drugich szkół ponadpodstawowych. Będą prowadzone w ciekawy sposób przez wyszkolonych edukatorów, zgodnie ze specjalnie przygotowanymi do tego celu scenariuszami, a poruszane tematy i stopień trudności prowadzonych lekcji będą dostosowane do wieku uczestników. Dopełnieniem będą wizyty studyjne w Zakładzie Utylizacyjnym dla klas 8 szkół podstawowych oraz w Porcie Czystej Energii (Zakład Termicznego Przetwarzania Odpadów Komunalnych) w klasie 2 szkoły ponadpodstawowej.
Program Edukacyjny Czyste Miasto Gdańsk finansowany jest z opłat mieszkańców za odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych. Szkoły zainteresowane uczestnictwem powinny kontaktować się z Wydziałem Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego.
FESTIWAL CZYSTE MIASTO GDAŃSK to ekologiczne wydarzenie plenerowe z udziałem jednostek miejskich oraz zaproszonych gości realizujących swoje działania, projekty i kampanie na rzecz ochrony środowiska naturalnego, zrównoważonego rozwoju, gospodarki obiegu zamkniętego, gospodarowania odpadami komunalnymi jak i aktywnego i zdrowego stylu życia w idei less waste.
Festiwal Czyste Miasto Gdańsk po raz szósty. Nadajmy przedmiotom drugie życie
W sobotę, 22 czerwca Targ Węglowy stanie się sercem inicjatyw less waste i gospodarki obiegu zamkniętego (GOZ). W godzinach od 11:00 do 17:00 odbędzie się Festiwal Czyste Miasto Gdańsk, który ma w założeniu przyciągnąć zarówno miłośników ekologii, entuzjastów lokalnego rzemiosła, jak i wszystkich, którzy po prostu lubią dobrą zabawę. Tegoroczne hasło wydarzenia „Nadaj przedmiotom drugie życie” idealnie oddaje ducha festiwalu, który promuje ideę zrównoważonego rozwoju i recyklingu.
– Nowością tegorocznej edycji festiwalu jest specjalna strefa lokalnych rzemieślników. Będzie to przestrzeń, w której twórcy z Gdańska i okolic zaprezentują swoje unikalne usługi – mówi Olga Goitowska, dyrektor Wydziału Gospodarki Komunalnej. – Strefa ma na celu wspieranie lokalnej gospodarki oraz promowanie niemarnowania, oraz nadawania drugiego życia przedmiotom. Wydarzenie to ma za zadanie zebrać w jednym miejscu wystawców, którzy chcą skoncentrować się na świadomym i odpowiedzialnym podejściu do konsumpcjonizmu.
Dla każdego coś ciekawego
Festiwal Czyste Miasto Gdańsk to miejsce, gdzie zarówno dzieci, jak i dorośli będą mogli wziąć udział w różnorodnych warsztatach na stanowiskach partnerskich. Gratką dla dzieci będzie możliwość zobaczenia śmieciarki z bliska, będzie też można zasiąść za jej sterami. Na scenie przewidziano również kilka atrakcji m.in. panele dyskusyjne oraz pokaz gotowania z resztek. Organizatorzy zadbali o to, aby każdy mógł dowiedzieć się czegoś nowego i ciekawego, jednocześnie poznając niektóre rozwiązania w praktyce. Zaplanowano również strefę relaksu oraz małą strefę gastronomiczną.
– Udział w festiwalu to doskonała okazja, aby dowiedzieć się więcej o ekologicznych inicjatywach w Gdańsku, poznać lokalnych rzemieślników oraz znaleźć inspiracje do wprowadzenia zmian w swoim życiu. Wydarzenie to nie tylko edukuje, ale także integruje społeczność, pokazując, że każdy z nas może przyczynić się do ochrony środowiska – mówi Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych.
Spotkajmy się na Festiwalu
Festiwal jest doskonałą platformą do wymiany doświadczeń i pomysłów na bardziej zrównoważony styl życia. Właśnie dzięki takim inicjatywom możemy realnie wpłynąć na poprawę jakości naszego środowiska. To także moment, kiedy mieszkańcy Gdańska mogą wspólnie celebrować proekologiczne inicjatywy i czerpać radość z bycia częścią zrównoważonej przyszłości naszego miasta.
Organizatorzy serdecznie zapraszają wszystkich mieszkańców Gdańska do udziału w Festiwalu Czyste Miasto Gdańsk. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Spotkajmy się 22 czerwca na Targu Węglowym i wspólnie nauczmy się nadawać przedmiotom drugie życie!
W dniu 5 marca 2024 r. pomiędzy Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (reprezentowanym przez: Pana Jarosława Rolińskiego – Pełnomocnika, Dyrektora Departamentu Ochrony Ziemi, Panią Agnieszką Badziony – Pełnomocnika, Głównego Księgowego), a Gminą Miasta Gdańska (reprezentowaną przez Panią Aleksandrą Dulkiewicz – Prezydenta Miasta Gdańska przy kontrasygnacie Skarbnika Miasta Pani Izabeli Kuś została podpisana Umowa…
Informacje ogólne o Przedsięwzięciu:
Tytuł projektu:
Budowa Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK) zlokalizowanego w Gdańsku przy ul. Meteorytowej
Beneficjent:
Gmina Miasta Gdańska
Partner:
Nie dotyczy
Jednostka Realizująca Projekt:
Dyrekcja Rozbudowy Miasta Gdańska
Umowy o dofinansowanie:
nr 19/2024/Wn11/OZ-up-go/D z dnia 5.03.2024 r. Umowa o dofinansowanie w formie dotacji
Całkowita wartość Projektu:
7 907 618,00 zł
Koszt kwalifikowalny:
6 087 495,00 zł
Koszt niekwalifikowalny:
1 820 123,00 zł
Maksymalna kwota dofinansowania ze środków krajowych NFOŚiGW:
3 043 747,00 zł
Poziom dofinansowania:
50% wydatków kwalifikowalnych w formie dotacji
Okres kwalifikowania wydatków:
od 01.01.2014 r. do 31.12.2026 r.
Źródło dofinansowania:
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
Program priorytetowy:
Racjonalna gospodarka odpadami i ochrona powierzchni ziemi
Numer programu priorytetowego:
2.1. Racjonalna gospodarka odpadami
Cz.1. Selektywne zbieranie i zapobieganie powstawaniu odpadów
Instytucja Zarządzająca:
Ministerstwo Rozwoju i Technologii
Instytucja Pośrednicząca:
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
Instytucja Wdrażająca:
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
Okres realizacji Przedsięwzięcia:
od 1.04.2024 r. do 31.12.2026 r.
PSZOK przy ul. Meteorytowej będzie trzecim Punktem Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych – obok funkcjonujących już na Rudnikach (ul. Elbląska 66) i na Szadółkach (ul. Jabłoniowa 55).
Projekt obejmuje wybudowanie Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych oraz jego kompleksowe wyposażenie m.in. w odpowiednie kontenery dostosowane do gromadzenia różnych frakcji odpadów.
W zakres przedmiotowego przedsięwzięcia wchodzą:.
kontenerowy obiekt socjalno-biurowy,
obiekt kontenerowy magazynowy na odpady niebezpieczne,
prefabrykowana rampa rozładunkowa,
place/jezdnie manewrowe o łatwo zmywalnej nawierzchni,
miejsca postojowe dla samochodów,
najazdowa wagi dla samochodów osobowych i ciężarowych o nośności min. 30Mg,
ścieżka edukacyjna,
tereny zielone,
ogrodzenie, oświetlenie terenu,
monitoring wizyjny.
Celem budowy PSZOK jest stworzenie właściwych warunków dla mieszkańców Gdańska, pozwalających na odpowiednie zagospodarowanie odpadów komunalnych (co wpłynie na zmniejszenie ilości odpadów komunalnych podlegających składowaniu), zapewniając tym samym dostosowanie do przepisów prawnych, zarówno regionalnych i krajowych oraz przepisów Unii Europejskiej.
Realizacja projektu spowoduje ponadto osiągnięcie następujących celów strategicznych, celów głównych i oczekiwanych rezultatów, tj.: – zwiększenie poziomów recyklingu odzyskiwanych odpadów, − ograniczenie masy składowanych odpadów, − ograniczenie ilości odpadów niebezpiecznych trafiających do strumienia odpadów komunalnych, − zmniejszenie awaryjności technologicznej linii sortowniczej poprzez wyeliminowanie części odpadów niebezpiecznych oraz gruzu i szkła ze strumienia odpadów komunalnych, − możliwość uzyskania czystego surowca zbieranego selektywnie w PSZOK i wykorzystanie efektu skali projektu do uzyskania wyższej ceny za sprzedaż surowców wtórnych zebranych w PSZOK, − wsparcie w prowadzeniu obowiązkowych działań edukacyjnych w zakresie prawidłowego gospodarowania odpadami komunalnymi i obniżenie nakładów finansowych na prowadzone działania edukacyjne.
Projekt ten to kolejny krok w kierunku zrównoważonego zarządzania odpadami, przyczyniając się do ochrony środowiska i poprawy jakości życia mieszkańców Gdańska.
W poniedziałek, 12 czerwca startuje ostatnia odsłona kampanii edukacyjno-informacyjnej „Wrzucaj bez worka”. Tym razem tematem przewodnim będą odpady bio. Celem całego projektu jest zwrócenie uwagi na problem foliowych worków, które wrzucane są razem z zebranymi odpadami do pojemników na papier, szkło oraz odpady bio.
Dzięki właściwej segregacji możliwe jest przetwarzanie odpadów w odpowiedzialny i efektywny sposób. Wrzucanie plastikowych worków do pojemnika na papier, szkło czy odpady bio powoduje, że cała frakcja staje się trudna do przetworzenia i komplikuje proces recyklingu. Właśnie dlatego trwa akcja „Wrzucaj bez worka”. Pierwszy jej etap dotyczył prawidłowej segregacji papieru, w kolejnym mieszkańcy informowani byli o tym, jak postępować z odpadami szklanymi. Teraz przyszedł czas na zwrócenie uwagi na problem plastikowych worków w odpadach bio. W różnych częściach miasta pojawią się materiały graficzne nawiązujące do tematu tej odsłony akcji. Będą one eksponowane m.in. na citylightach, wiatach przystankowych oraz na ekranach zamontowanych w miejskich autobusach i tramwajach.
Worek do innego pojemnika
Właściwa segregacja odpadów to ważny krok w kierunku poprawy jakości odpadów, które trafiają do Zakładu Utylizacyjnego. Dlatego tak ważne jest, aby jak najwięcej osób przestrzegało zasad właściwej segregacji, pamiętając, że nasze decyzje mają wpływ na stan środowiska. Jednym z problemów są foliowe worki na odpady, które często traktowane są jako uniwersalne i wrzucane są razem z zebranymi odpadami do takich frakcji jak papier, szkło czy odpady bio. Właśnie dlatego realizowana jest akcja edukacyjno-informacyjna „Wrzucaj bez worka”. Celem kampanii jest zwrócenie uwagi na to niepożądane zjawisko. – W ramach akcji namawiamy mieszkańców, aby przy wyrzucaniu odpadów bio, papieru czy szkła, worki wyrzucali osobno – albo do pojemnika żółtego, albo przy dużym zabrudzeniu worka, do pojemnika na odpady resztkowe – mówi Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych. – Mówimy o właściwej segregacji, podkreślając, że plastikowe worki, które znajdą się w pojemnikach niebieskim, zielonym oraz brązowym powodują zanieczyszczenie frakcji i utrudniają recykling – dodaje.
O czym pamiętać?
Worki z tworzyw sztucznych ułatwiają nam zbieranie odpadów i przenoszenie ich do wiat śmietnikowych. Nie ma jednak potrzeby, aby trafiały one do pojemników na makulaturę, szkło czy odpady kuchenne. Jeżeli jest taka potrzeba, odpady można wynieść w torbie lub reklamówce, którą możemy złożyć i zabrać ze sobą, a następnie użyć ponownie. Można też wysypać zawartość do odpowiedniego kubła, a sam worek wyrzucić do pojemnika na tworzywa sztuczne i metale lub w sytuacji, gdy jest on zabrudzony, do pojemnika na odpady resztkowe.
Odpady bio bez plastiku
Wiele osób przyzwyczajonych jest do wyrzucania różnych rodzajów odpadów w plastikowych workach. Po ich napełnieniu często wyrzucane są one wraz z zawartością do pojemników ustawionych w miejscach gromadzenia odpadów. W przypadku odpadów bio nie jest to właściwy sposób postępowania. Odpady biodegradowalne są materiałami organicznymi, które pod wpływem działania różnych czynników mogą rozłożyć się i przekształcić w wartościowy kompost. Obecność plastiku w tej frakcji jest niewskazana, bo zaburza lub wręcz uniemożliwia właściwy przebieg procesu kompostowania. Odpady biodegradowalne, które są umieszczone w workach, często zamykane są szczelnie, co sprzyja procesom beztlenowym takim jak fermentacja. To z kolei utrudnia prawidłowy recykling tej frakcji i może powodować powstawanie gazowych produktów ubocznych, takich jak metan.
Kompostowalne tak, biodegradowalne nie
Najlepiej po prostu opróżnić plastikowy worek, wyrzucając odpady bio do brązowego pojemnika, a pusty worek wyrzucić do pojemnika na odpady resztkowe. Jeśli już musimy wrzucać odpady kuchenne w workach, to róbmy to w tych kompostowalnych. Pamiętajmy, że worki kompostowalne to nie to samo co torby biodegradowalne. Te ostatnie niestety nie rozkładają się do końca, często ulegając jedynie fragmentacji na mniejsze kawałki. To prowadzi do powstania mikroplastiku, który może przedostać się do gleby, czy wód gruntowych, zagrażając naszemu środowisku. Ponadto, worki biodegradowalne często są wykonane z tworzyw sztucznych, które są mieszane z biodegradowalnymi dodatkami. Ten rodzaj mieszanki utrudnia proces recyklingu i może prowadzić do obniżenia jakości produktu końcowego, jakim jest kompost czy środek poprawiający właściwości gleby.
Dlatego zachęcamy do korzystania z worków kompostowalnych często oznaczonych m.in. normą EN 13432. Worki kompostowalne są specjalnie zaprojektowane do rozkładania się w naturalnych warunkach, takich jak kompostowniki domowe czy kompostownie przemysłowe w zakładach komunalnych. Są wykonane z materiałów organicznych, takich jak m.in. skrobia z kukurydzy, celuloza czy trzcina cukrowa, które mogą być bezpiecznie przetwarzane i stanowią surowiec do produkcji kompostu wykorzystywanego w ogrodnictwie i rolnictwie.
A może własny kompost?
Niezwykle cenną praktyką jest samodzielne kompostowanie. Każdy, kto ma taką możliwość, powinien rozważyć założenie własnej minikompostowni. To świetna propozycja dla wszystkich, którzy dysponują przydomowym ogródkiem lub inną nadającą się do tego celu przestrzenią. Odpady bio z powodzeniem mogą być wykorzystane do produkcji własnego kompostu, który wykorzystamy w ogrodzie, użyźniając glebę i zastępując sztuczne nawozy. W ten sposób przyczynimy się też do zmniejszenia ilość wyrzucanych bio odpadów.
Od poniedziałku, 17 kwietnia, rusza akcja edukacyjno-informacyjna „Wrzucaj bez worka”. Celem projektu jest zwrócenie uwagi na problem foliowych worków, które wrzucane są razem z zebranymi odpadami do pojemników na papier, szkło oraz odpady bio. Kampania będzie miała trzy odsłony, a każda z nich będzie dotyczyła jednej z powyższych frakcji.
Dzięki właściwej segregacji możliwe jest przetwarzanie odpadów w odpowiedzialny i efektywny sposób. Poszczególne frakcje mają swoje specyficzne cechy i wymagania, dlatego ważne jest, aby każdy z nas wiedział, jakie odpady powinny być jej składnikiem.
Foliowe worki na odpady powinny trafić do żółtego pojemnika, nawet jeśli gromadzimy w nich na co dzień inne odpady niż metale czy tworzywa sztuczne. Wrzucanie plastikowych worków do pojemnika na papier, szkło czy odpady bio powoduje, że cała frakcja staje się trudna do przetworzenia i komplikuje proces recyklingu.
Worek do innego pojemnika
Właściwa segregacja odpadów to ważny krok w kierunku poprawy jakości odpadów, które trafiają do Zakładu Utylizacyjnego. Dlatego tak ważne jest, aby jak najwięcej osób przestrzegało zasad właściwej segregacji, pamiętając, że nasze decyzje mają wpływ na stan środowiska.
Jednym z problemów są foliowe worki na odpady, które często traktowane są jako uniwersalne i wrzucane są razem z zebranymi odpadami do takich frakcji jak papier, szkło czy odpady bio. Właśnie dlatego w poniedziałek, 17 kwietnia startuje akcja edukacyjno-informacyjna „Wrzucaj bez worka”. Celem kampanii jest zwrócenie uwagi na to niepożądane zjawisko.
– W ramach akcji będziemy namawiali mieszkańców, aby przy wyrzucaniu odpadów bio, papieru czy szkła, worki wyrzucali osobno – albo do pojemnika żółtego, albo przy dużym zabrudzeniu worka, do pojemnika na odpady resztkowe – mówi Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych. – Będziemy mówić o właściwej segregacji, podkreślając, że plastikowe worki, które znajdą się w pojemnikach niebieskim, zielonym oraz brązowym powodują zanieczyszczenie frakcji i utrudniają recykling – dodaje Piotr Kryszewski.
O czym pamiętać?
Worki z tworzyw sztucznych ułatwiają nam zbieranie odpadów i przenoszenie ich do wiat śmietnikowych. Nie ma jednak potrzeby, aby trafiały one do pojemników na makulaturę, szkło czy odpady kuchenne. Jeżeli jest taka potrzeba, śmieci można wynieść w torbie lub reklamówce, którą możemy złożyć i zabrać ze sobą, a następnie użyć ponownie. Można też wysypać zawartość do odpowiedniego kubła, a sam worek wyrzucić do pojemnika na tworzywa sztuczne i metale lub w sytuacji, gdy jest on zabrudzony, do pojemnika na odpady resztkowe.
wgk_kampaniabezworka_artykul_1080x1920px_optb
brak autora
Różne frakcje, różne problemy
Mieszkańcy często nawet nie zdają sobie sprawy, że wyrzucając butelki, słoiki czy stare gazety w plastikowych workach, postępują niezgodnie z zasadami prawidłowej segregacji.
– Plastikowe worki, które trafiają do nieodpowiedniego pojemnika stają się zanieczyszczeniem strumienia tych odpadów. O ile dla frakcji tworzyw sztucznych i metali, worek stanowi surowiec wtórny, to już dla szkła, papieru czy odpadów bio jest to wtrącenie niepożądane – wyjaśnia Olga Goitowska, dyrektor Wydziału Gospodarki Komunalnej. – Problem dotyczy zarówno systemu zbiórki, jak i późniejszego procesu technologicznego. Wiąże się to z dodatkowymi kosztami, jakie trzeba ponieść w związku z koniecznością doczyszczenia konkretnego rodzaju odpadów do stanu umożliwiającego ich recykling – podkreśla Olga Goitowska.
Cenne surowce
Bioodpady dobrze posegregowane, trafiają do kompostowni, gdzie staną się cennym nawozem wykorzystywanym w rolnictwie i ogrodnictwie – z szacunków wynika, że stanowią one ponad 30 proc. wszystkich odpadów komunalnych. Dlatego tak ważne jest właściwe segregowanie i wyrzucanie tej frakcji bez plastikowych reklamówek i worków.
– Szkło odpadowe oraz papier są wartościowymi surowcami dzięki dużej zdatności do recyklingu. Ich ponowne użycie umożliwia zmniejszenie śladu środowiskowego poprzez oszczędność energii i zasobów naturalnych. W ten sposób realizuje się w praktyce ideę Gospodarki Obiegu Zamkniętego – mówi Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych.
W Gdańsku rozstawiono ok. 12,6 tys. niebieskich pojemników na papier. Masa selektywnie zbieranego papieru systematycznie rośnie. W 2022 r. w Gdańsku zebrano łącznie 13,7 tys. ton papieru i tektury. To jest o ok. 2 proc. więcej niż w 2021 r. i o prawie 15 proc. więcej niż w roku 2020.
W przeliczeniu na mieszkańca to ponad 28 kg rocznie. To druga frakcja po tworzywach sztucznych (prawie 32 kg) ale przed szkłem (25 kg). Dla porównania odpadów bio zbieranych jest 75 kg, a resztkowych wciąż za dużo, bo aż 230 kg na mieszkańca.
Co, gdzie wyrzucić?
Plastikowe worki to nie jedyny problem dotyczący odpowiedniej segregacji odpadów. Bardzo często nie jesteśmy pewni, do którego pojemnika powinien trafić określony odpad. Dlatego od lat prowadzone są działania informacyjno-edukacyjne, a mieszkańcy mogą korzystać z różnych materiałów ułatwiających podjęcie właściwej decyzji.
– Bardzo nam zależy na wysokim poziomie segregacji, ponieważ mamy świadomość, że wszystkie miasta w Polsce w perspektywie dwóch kolejnych lat będą musiały osiągnąć wysoki wskaźnik segregacji na poziomie 55 procent. To jest nasz wspólny obowiązek – obowiązek dbania o nasze otoczenie i o środowisko – mówi Piotr Kryszewski, zastępca prezydenta ds. usług komunalnych.
Mieszkańcy mogą skorzystać z wyszukiwarki odpadów, która znajduje się na stronie Czyste Miasto Gdańsk (CMG). Dobrym rozwiązaniem jest zainstalowanie aplikacji CMG na swoim smartfonie. Oprócz wielu innych funkcjonalności program umożliwia też łatwe ustalenie, gdzie należy wyrzucić dany odpad. Wydany został również słownik segregacji, który można również pobrać w wersji elektronicznej.
To konieczność. Świat musi odejść od wygód jednorazowości i wrócić do działań racjonalnych – tak powszechnych jeszcze kilkadziesiąt lat temu. Hiperprodukcja odpadów, ale też produktów użytkowych znikomej jakości, musi się skończyć. Miasto Gdańsk kontynuuje działania edukacyjne w ramach kampanii Żyj w obiegu.
W kolejnej odsłonie skupia się właśnie na jednorazowości, przekonując mieszkańców, że wszyscy musimy dokonywać bardziej świadomych wyborów.
Czy uda się wyeliminować plastykowe opakowania na warzywa? Warto próbować
fot. Grzegorz Mehring / www.gdansk.pl
– Jednorazowość dziś ma znaczenie niebywale szerokie. To już nie tylko słynne woreczki foliowe na owoce czy słomki w restauracjach. Po pierwsze to cała konsumpcja produktów w niepotrzebnych opakowaniach. W Polsce to dziesiątki milionów odpadów dziennie. Czasem nawet dana rzecz ma opakowanie w opakowaniu. Po drugie to olbrzymie wyzwanie eliminowania zakupów produktów jednokrotnego użytku m.in. odzieży niskiej jakości czy artykułów kosmetyczno-higienicznych. Choć dziś to nawet i grilla można kupić jednorazowego – wyjaśnia Olga Goitowska, dyrektor Wydziału Gospodarki Odpadami Urzędu Miejskiego w Gdańsku, który realizuje kampanię.
Zakupy „zero waste” jedyny słuszny kierunek!
Styl życia zero waste opiera się na zasadzie 6R, czyli:
Refuse (odmawiaj)
Reduce (redukuj)
Reuse (używaj ponownie)
Repair (naprawiaj)
Recycle (poddawaj recyklingowi)
Rot (kompostuj)
– Pamiętając ile potrzeba wody, energii i różnego rodzaju materiałów do produkcji każdej rzeczy, która za chwilę trafi na składowisko odpadów, albo w skrajnie nieodpowiedzialnych przypadkach do lasu lub domowego pieca, warto postawić na produkty wielorazowego użytku, których cykl życia jest dużo dłuższy – czytamy na eksperckim blogu rumiankowylas.pl. – Ograniczmy kupowanie już zapakowanych produktów, w zamian za to używajmy wielorazowych, materiałowych toreb na zakupy. Jeżeli wybieramy zapakowany towar, to postawmy na szkło lub papier (najlepiej makulaturowy) oraz wykorzystujmy wielokrotnie takie opakowania. Coraz częściej spotyka się wszechobecne kiedyś opakowania zwrotne. Do łask wracają również domowe sposoby konserwowania żywności. Unikajmy jedzenia na wynos lub pakujmy je do własnych termosów obiadowych – radzą autorzy Rumiankowego Lasu.
Z kolei Sylwia Sikorska z bloga wdrodzedozerowaste.pl podkreśla, że „zrobienie zakupów bez użycia foliówek i jednorazowych opakowań jest w 100 procent możliwe. Wystarczy do zakupów się przygotować, wziąć pojemniki, torebki lub inne opakowania, do których wygodnie jest nam robić zakupy i do dzieła. Ja nie jestem fanką bawełnianych torebek, jeśli chodzi o kupowanie produktów sypkich. Dlatego w przypadku kasz, ryżu, nasion, orzechów czy suszonych owoców wybieram słoiki.”
Sklepy zero waste Trójmiasto
W naszej aglomeracji funkcjonuje już kilka specjalistycznych sklepów ułatwiających sprawę.
Avocado Vegan Shop – żywność, kosmetyki, środki czystości, akcesoria, ul. Wajdeloty 24, Gdańsk
Kubek z Przyprawami – przyprawy, kawa, herbata, bakalie, miód, ul. Szeroka 119/120/4, Gdańsk
Ziemiosfera – żywność, kosmetyki, środki czystości + kawiarnia, ul. Dmowskiego 10, Gdańsk
Avocado store & more – żywność, kosmetyki, środki czystości, ul. Starowiejska 58, Gdynia
Zero waste dla zaawansowanych, ale less waste dla wszystkich
Oczywiście, zero waste to pewien stan idealny, do którego zbliżają się ci najbardziej zawzięci i zdyscyplinowani mieszkańcy. Niemniej, ideę znaczącego ograniczania wytwarzania odpadów mogą z powodzeniem wdrażać wszyscy. Udowodnili to autorzy bloga ograniczamsie.com, którzy wykonali podstawowe zakupy w kilku popularnych marketach, dokumentując i udowadniając, że możliwa jest wyraźna redukcja odpadów w porównaniu do „beztroskich” ekologicznie zakupów. Trzeba tylko chcieć.
– Niedobór celujących w klienta “zero waste” sklepów w Polsce doskwiera wielu osobom, szczególnie na samym początku ograniczania odpadów. Widzimy piękne półki produktów na wagę udostępnione na Instagramie, podczas gdy w naszym mieście prawie nikt o zero waste nawet nie słyszał. Problem? Raczej wyzwanie! Założę się, że w osiedlowym warzywniaku możesz wziąć produkty do własnego woreczka, a być może nakłonisz sprzedawcę do wzbogacenia oferty o mąki czy kasze na wagę. Chleb kupisz w piekarni do własnego worka, wystarczy się miło uśmiechnąć i poprosić. Mięso, ser, ryby dostępne są luzem, o ile kupujesz w sklepach, w których nie wszystko jest wcześniej opakowane w folię. Wręcz sprzedawcy swój pojemnik i przynoś jedzenie do domu bez dodatkowych plastików – przekonuje Kasia, autorka ograniczamsie.com.
Jednorazowa odzież wyzwaniem nie mniejszym niż plastik
W zeszłym roku świat obiegły spektakularne i przygnębiające zdjęcia z Pustyni Atacama, na której „zaaranżowano” wysypisko odpadów tekstylnych, zazwyczaj nowej, niesprzedanej odzieży niskiej jakości. Trafia w to miejsce 60 tysięcy ton tekstyliów rocznie… Organizacja Narodów Zjednoczonych alarmuje, że przemysł włókienniczy corocznie przyczynia się do większej emisji dwutlenku węgla niż transport lotniczy i morski łącznie. Zdaniem organizacji do tak dużych emisji przyczynia się przede wszystkim produkcja ubrań z kategorii „fast fashion” – wytwarzanych przez marki w hurtowych ilościach z tanich materiałów, które szybko wychodzą z mody i niszczą się, przez co są częściej wyrzucane.
Firma Accenture przedstawiła niezwykle ciekawy raport przybliżający krajowe realia pt.: „Drugie życie ubrań – Jak Polacy kupują, odsprzedają, naprawiają i pozbywają się ubrań?
Kilka kluczowych liczb:
51% konsumentów kupowałaby nowe i używane ubrania w tym samym sklepie odzieżowym
Dla 80 proc. z nas cena jest najważniejszym argumentem w zakupach
Ponad dwie trzecie konsumentów deklaruje zakupy pod wpływem impulsu, a 55% badanych kupuje ubrania, by dobrze wyglądać na zdjęciach w mediach społecznościowych
Przy zakupie ubrań ekologia dla konsumentów staje się ważniejsza (34%) niż unikalność (28%) czy prestiż (22%), ale nadal jest daleko za ceną
Jak czytamy w raporcie: Marnotrawienie ubrań, ich krótkie życie oraz odpad tekstylny po pozbyciu się ubrań są pilnymi kwestiami do rozwiązania. Jednocześnie dwie trzecie badanych przyznało, że pozbywa się odzieży i obuwia, które nadal nadają się do wykorzystania, ale np. były w złym rozmiarze, były krótko noszone, zajmowały miejsce w szafie, nie pasowały do stylu właściciela produktu lub przestały być modne. Głównymi sposobami na zagospodarowanie niechcianych ubrań przez polskich konsumentów są kosz na odzież używaną (trafia tam co trzecie niechciane ubranie) lub na śmietnik.
– Drogę do zrównoważonego modelu działania przedsiębiorstwa zaczęły najpierw od zmiany procesu produkcji – wyboru bardziej ekologicznych materiałów oraz redukcji śladu węglowego czy plastiku. Jednak ta transformacja branży nie może się odbyć bez przejścia firm na model cyrkularny oparty na gospodarce obiegu zamkniętego. Konsumenci dają już wyraźny sygnał, że są na to gotowi – komentuje w raporcie Rafał Reif, Head of Fashion & Retail Poland Accenture.
Odpowiedzialne zakupy w segmencie obuwniczym i odzieżowym to narastający trend, ale przede wszystkim jedno z największych ekologicznych wyzwań naszych czasów. Dlatego też jednym z przesłań kampanii pod szyldem „Czystego Miasta Gdańska” jest: Nie kupuj ubrań na jeden sezon!